اﭘﻴﺪمی COVID-19 و ﻣﻼﺣﻈﺎت دارودرﻣﺎنی در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﺪخیمی

اﭘﻴﺪمی COVID-19 و ﻣﻼﺣﻈﺎت دارودرﻣﺎنی در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﺪخیمی

آخرین بروزرسانی: 1399/02/06 دسته بندی: کرونا در گروه های خاص

پیش گفتار

ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ ﻣﻌﻤﻮﻻ دﭼﺎر ﺿﻌﻒ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻳﻤﻨﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ و در ﺻﻮرت اﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ اﻓﺮاد دﻳﮕﺮ، بیشتر در ﻣﻌﺮض ﻋﻮاﻗﺐ ﺷﺪﻳﺪﺗﺮى ﭼﻮن ﺑﺴﺘﺮى در ICU، ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺗﻬﻮﻳﻪ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻳﺎ ﻣﺮگ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﺧﺼﻮﺻﺎ در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ ﻛﻪ ﺟﺮاﺣﻲ ﻳﺎ ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ را در ﻓﺎﺻﻠﻪ زﻣﺎﻧﻲ ﻳﻚ ﻣﺎه ﻗﺒﻞ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دﻳﮕﺮ ﺑﻴﻤﺎران، در ﻣﻌﺮض ﻋﻮارض ﺷﺪﻳﺪ ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 ﻫﺴﺘﻨﺪ. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ درﻳﺎﻓﺖ درﻣﺎنﻫﺎى ﺿﺪﺗﻮﻣﻮر ﻣﺴﺘﻌﺪ ﺑﺮوز ﻋﻼﺋﻤﻲ ﭼﻮن ﻟﻮﻛﻮﭘﻨﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ. وﻗﻮع ﺗﺐ در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺗﺐ و ﻧﻮﺗﺮوﭘﻨﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﻋﻮارض ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ، اﻓﺰاﻳﺶ دﻣﺎى ﺑﺪن ﺑﻪ ﺳﺒﺐ واﻛﻨﺶ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻳﻤﻨﻲ ﺑﺪن ﺑﻪ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺗﻮﻣﻮر ﻳﺎ ﻋﻔﻮﻧﺖ ﻣﺴﻴﺮ ﭘﻮرت دور از اﻧﺘﻈﺎر ﻧﻴﺴﺖ؛ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﺻﻮرت وﻗﻮع ﺗﺐ در اﻳﻦ ﮔﺮوه از ﺑﻴﻤﺎران ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ دﻳﮕﺮ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻫﺎى اﻓﺘﺮاﻗﻲ ﻣﺤﺘﻤﻞ در ﻛﻨﺎر ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 دﻗﺖ ﺷﻮد. اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻲ ﺗﻮانند ﺗﺸﺨﻴﺺ و درﻣﺎن ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 را در اﻳﻦ ﮔﺮوه از ﺑﻴﻤﺎران ﭼﺎﻟﺶ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺰ ﻧﻤﺎﻳﺪ. از ﺳﻮى دﻳﮕﺮ ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ اﻧﻮاع ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ همواره ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر درﻳﺎﻓﺖ دوره ﻫﺎى دارودرﻣﺎﻧﻲ ﻳﺎ ﭘﺎﻳﺶ ﻋﻮارض داروﻳﻲ و وﺿﻌﻴﺖ ﺑﻴﻤﺎرى زﻣﻴﻨﻪ اى ﺧﻮد، ﺑﻪ ﻣﺮاﻛﺰ درﻣﺎﻧﻲ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ، ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺧﻄﺮ اﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 در آﻧﻬﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻼش در ﺟﻬﺖ ﻛﺎﻫﺶ دﻓﻌﺎت ﻣﺮاﺟﻌﻪ اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران ﺑﻪ ﻣﺮاﻛﺰ درﻣﺎﻧﻲ و ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﻣﻮزش و ﺣﻤﺎﻳﺖ از اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﻴﺶﮔﻴﺮى از ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 ﺣﺎﻳﺰ اﻫﻤﻴﺖ اﺳﺖ. اﻳﻦ راﻫﻨﻤﺎ ﺑﺎ ﻣﺮور ﻣﻘﺎﻻت و راﻫﻨﻤﺎﻫﺎى درﻣﺎن COVID-19 در ﺑﻴﻤﺎران دﭼﺎر ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ در ﺟﻬﺖ ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺮاﺟﻌﺎت اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران ﺑﻪ ﻣﺮاﻛﺰ درﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎ اراﺋﻪ راه ﻛﺎرﻫﺎى درﻣﺎﻧﻲ ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ.

ﻣﻼﺣﻈﺎت دارودرﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ به ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ زﻣﻴﻨﻪ اى در ﺷﺮاﻳﻂ اﭘﻴﺪﻣﻲ ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19

  • ﺳﺮﻃﺎن ﭘﺴﺘﺎن
  • در ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ ﻋﻤﻞ ﺟﺮاﺣﻲ ﺑﺮاى آﻧﻬﺎ اﻧﺠﺎم ﺷﺪه اﺳﺖ و ﻣﻨﺘﻈﺮ درﻳﺎﻓﺖ رژﻳﻢ ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ Adjuvant ﻫﺴﺘﻨﺪ، در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎﻟﻴﻨﻲ ﺑﻴﻤﺎر و Stage ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ ﺣﺎﻛﻲ از ﭘﻴﺶ آﮔﻬﻲ ﻣﻄﻠﻮﺑﻲ ﺑﺮاى ﺑﻴﻤﺎر ﺑﺎﺷﺪ، ﺷﺮوع درﻣﺎن ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺗﺎ 90 روز ﭘﺲ از ﺟﺮاﺣﻲ ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ اﻧﺪاﺧﺖ.
  • در ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ ﻫﻤﺰﻣﺎن ﺑﺎ درﻣﺎن ﺧﻮد در ﺣﺎل درﻳﺎﻓﺖ داروﻫﺎى ﻣﻬﺎر ﻛﻨﻨﺪه ﻋﻤﻠﻜﺮد ﺗﺨﻤﺪان ﻧﻴﺰ ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد از اﻧﻮاع ﻃﻮﻻﻧﻲ اﺛﺮ ﻫﺮ ﺳﻪ ﻣﺎه ﻳﻜﺒﺎر ﺑﻪ ﺟﺎى ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻣﺎﻫﺎﻧﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد، ﺗﺎ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻴﺰان ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺑﻴﻤﺎران ﺑﻪ ﻣﺮاﻛﺰ درﻣﺎﻧﻲ ﻛﻤﺘﺮ ﺷﻮد. در ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ در ﺣﺎل درﻳﺎﻓﺖ ﺗﺮاﺳﺘﻮزوﻣﺐ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان درﻣﺎن Adjuvant ﻳﺎ ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﺗﻌﻮﻳﻖ درﻣﺎن ﺑﻪ ﻣﺪت 4 ﺗﺎ 6 ﻫﻔﺘﻪ اﺛﺮ ﭼﻨﺪاﻧﻲ ﺑﺮ اﺛﺮﺑﺨﺸﻲ درﻣﺎن ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ.
  • در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﻧﻮع ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺳﺮﻃﺎن ﺳﻴﻨﻪ، ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮى ﺑﺮ اﺳﺎس Stage ﺑﻴﻤﺎرى، اﺛﺮﺑﺨﺸﻲ درﻣﺎن ﻫﺎى ﻗﺒﻠﻲ و ﻣﻴﺰان ﺗﺤﻤﻞ ﺑﻪ درﻣﺎن اﻧﺠﺎم ﺷﻮد. در اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﻐﻴﻴﺮ درﻣﺎن ﻫﺎى ﺗﺰرﻳﻘﻲ ﺑﻪ داروﻫﺎى ﻫﻮرﻣﻮﻧﻲ ﻳﺎ ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ ﺧﻮراﻛﻲ در ﻣﻘﻄﻊ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻮﺗﺎه، ﻣﻔﻴﺪ اﺳﺖ. از درﻣﺎن ﻫﺎى ﺧﻮراﻛﻲ ﻣﻔﻴﺪ در اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران ﻛﭙﺴﻴﺘﺎﺑﻴﻦ و ﺳﻴﻜﻠﻮﻓﺴﻔﺎﻣﻴﺪ ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﻳﺎ در ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎ ﻫﻢ ﻣﻲ ﺗﻮان اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد. ﺑﺮﺧﻲ از ﺑﻴﻤﺎران در ﺣﺎل درﻳﺎﻓﺖ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت ﺑﻴﺲ ﻓﺴﻔﻮﻧﺎت ﺗﺰرﻳﻘﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ. در اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران در ﺷﺮاﻳﻂ اﭘﻴﺪﻣﻲ COVID-19 ﻣﻲ ﺗﻮان ﺗﺠﻮﻳﺰ ﺑﻴﺲ ﻓﺴﻔﻮﻧﺎت را ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ اﻧﺪاﺧﺖ.
  • در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ درﻳﺎﻓﺖ داروﻫﺎى ﻣﻬﺎر ﻛﻨﻨﺪه ﻣﻐﺰ اﺳﺘﺨﻮان، ﺧﻄﺮ ﻛﺎﻫﺶ ﺳﻠﻮل ﻫﺎى ﺧﻮﻧﻲ وﺟﻮد دارد از ﺳﻮى دﻳﮕﺮ ﺧﻮد COVID-19 ﻧﻴﺰ ﻋﻮارض ﻫﻤﺎﺗﻮﻟﻮژﻳﻚ دارد، ﻟﺬا ﺗﺠﻮﻳﺰ داروﻫﺎى ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﺧﻄﺮ ﻛﻤﺘﺮ ﻋﻮارض ﺧﻮﻧﻲ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد.
  • ﺳﺮﻃﺎن رﻳﻪ

ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﻧﻜﻪ ﺑﺴﻴﺎرى از ﻋﻼﺋﻢ ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 ﺑﺎ ﺗﻈﺎﻫﺮات ﺑﺎﻟﻴﻨﻲ در ﺳﺮﻃﺎن رﻳﻪ ﻫﻢ ﭘﻮﺷﺎﻧﻲ دارد، در اﻳﻦ ﮔﺮوه از ﺑﻴﻤﺎران اﻓﺘﺮاق ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 از ﻋﻼﺋﻢ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ زﻣﻴﻨﻪ اى ﺑﻴﻤﺎر ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺳﻮاﺑﻖ ﺗﻤﺎس ﺑﺎ ﺑﻴﻤﺎر ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 و اﻓﺰودن دﻳﮕﺮ اﺑﺰارﻫﺎى ﺗﺸﺨﻴﺼﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ CT و ﻳﺎﻓﺘﻪ ﻫﺎى ﭘﺎﺗﻮژﻧﻴﻚ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ.

  • درﻣﺎن Adjuvant ﺳﺮﻃﺎن رﻳﻪ NSCLC ﭘﺲ از ﺟﺮاﺣﻲ

  • در ﺑﻴﻤﺎران ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺰ ﻛﻮﭼﻚ ﺗﻮﻣﻮر و ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﺎﻳﺪار ﻣﻲ ﺗﻮان ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ را ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ اﻧﺪاﺧﺖ ﻳﺎ ﺑﺎ داروى ﺧﻮراﻛﻲ ﻳﺎ targeted drug therapy ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻛﺮد.

  • در ﺑﻴﻤﺎران stage IA ﻧﻴﺎزى ﺑﻪ درﻳﺎﻓﺖ درﻣﺎن Adjuvant ﭘﺲ از ﺟﺮاﺣﻲ ﺗﻮده رﻳﻮى ﻧﻴﺴﺖ. اﻣﺎ اﻳﻦ ﮔﺮوه ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﻓﺎﻟﻮاپ ﻣﻨﻈﻢ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ در ﺻﻮرت ﭘﺎﻳﺪار ﺑﻮدن ﻋﻼﺋﻢ ﺑﻴﻤﺎر ﻣﻲ ﺗﻮان ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ دﻓﻌﺎت وﻳﺰﻳﺖ را اﻓﺰاﻳﺶ داد.

  • در ﺑﻴﻤﺎران stage B , A ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ درﻣﺎن Adjuvant ﻣﻨﻈﻢ ﻫﺴﺘﻨﺪ. ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻧﺸﺎن داده اﻧﺪ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران ﺷﺮوع درﻣﺎن Adjuvant 4 ﻣﺎه ﭘﺲ از ﺟﺮاﺣﻲ ﺑﺎز اﺛﺮﺑﺨﺶ ﺑﻮده و ﻣﻮرﺗﺎﻟﻴﺘﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ درﻣﺎن ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ درﻳﺎﻓﺖ ﻧﻜﺮده اﻧﺪ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران ﻣﻲ ﺗﻮان ﺷﺮوع درﻣﺎن Adjuvant را ﺑﻪ ﺗﺎﺧﻴﺮ اﻧﺪاﺧﺖ. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران در ﺻﻮرت ﻣﻮﺗﺎﺳﻴﻮن در EGFR ﻣﻲ ﺗﻮان ﭘﺲ از ﺟﺮاﺣﻲ درﻣﺎن Adjuvant ﻣﻬﺎرﻛﻨﻨﺪه ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻛﻴﻨﺎز ﺧﻮراﻛﻲ را در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ ﺗﺎ از ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺑﻴﻤﺎر ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻛﺎﺳﺘﻪ ﺷﻮد.

  • درﻣﺎن Adjuvant ﺳﺮﻃﺎن رﻳﻪ SCLC ﭘﺲ از ﺟﺮاﺣﻲ

در اﻳﻦ ﮔﺮوه از ﺑﻴﻤﺎران ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻣﺎﻫﻴﺖ ﺗﻬﺎﺟﻤﻲ ﺗﻮﻣﻮر، ﺗﻌﻮﻳﻖ درﻣﺎن Adjuvant ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻧﻤﻲ ﺷﻮد.

  • درﻣﺎن در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺳﺮﻃﺎن رﻳﻪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ (Advanced)

  • در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ NSCLC ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ، ﺑﺎ (positive driver gene ROS1 fusion, mutant EGFR, ALK fusion) ﺗﺠﻮﻳﺰ درﻣﺎن ﺧﻮراﻛﻲ targeted drug therapy ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد.

  • در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ NSCLC ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ، ﺑﺎ negative driver gene درﻣﺎن اﺻﻠﻲ ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ ﻳﺎ اﻳﻤﻮﻧﻮﺗﺮاﭘﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ. در ﺑﻴﻤﺎران ﺿﻌﻴﻒ و ﻣﺴﻦ و ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ وﺿﻌﻴﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻳﻤﻨﻲ آﻧﻬﺎ ﭘﺲ از ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ ﻫﺎى ﻣﻜﺮر ﺿﻌﻴﻒ ﺷﺪه اﺳﺖ و آﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﻣﺮﺣﻠﻪ consolidation chemotherapy ﻫﺴﺘﻨﺪ، اﻓﺰاﻳﺶ ﻓﻮاﺻﻞ ﺑﻴﻦ ﺟﻠﺴﺎت ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎﻟﻴﻨﻲ ﺑﻴﻤﺎر ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﻧﻜﻪ ﺗﺎ ﻛﻨﻮن ﺷﻮاﻫﺪى ﻣﺒﻨﻲ ﺑﺮ اﻓﺰاﻳﺶ ﺧﻄﺮ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ در ﺻﻮرت اﻓﺰاﻳﺶ ﻓﻮاﺻﻞ ﺑﻴﻦ ﺗﺠﻮﻳﺰ درﻣﺎن ﻫﺎى اﻳﻤﻮﻧﻮﺗﺮاﭘﻲ وﺟﻮد ﻧﺪارد و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺣﻔﻆ اﺛﺮات ﺿﺪﺗﻮﻣﻮر ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﺪت اﻳﻦ داروﻫﺎ، اﻓﺰاﻳﺶ زﻣﺎن ﺑﻴﻦ ﺟﻠﺴﺎت اﻳﻤﻮﻧﻮﺗﺮاﭘﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻴﻤﺎر اﻣﻜﺎن ﭘﺬﻳﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ.

  • ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺸﺎﺑﻪ ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎد ﻳﺎﻓﺘﻪ ﻫﺎى ﺗﺼﻮﻳﺮﺑﺮدارى در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﻋﺎرﺿﻪ interstitial pneumonia ﻧﺎﺷﻲ از درﻣﺎن ﻫﺎى اﻳﻤﻮﻧﻮﺗﺮاﭘﻲ ﺑﺎ ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19، ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد در ﻣﺮاﻛﺰى ﻛﻪ ﻗﺎدر ﺑﻪ اﻓﺘﺮاق اﻳﻦ دو ﻣﻮرد ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﺗﺠﻮﻳﺰ اﻳﻤﻮﻧﻮﺗﺮاﭘﻲ ﻣﺪ ﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﻧﮕﻴﺮد.

  • ﺳﺮﻃﺎن ﻫﺎى دﺳﺘﮕﺎه ﮔﻮارش

در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺳﺮﻃﺎن ﻫﺎى ﻣﺮى، ﻣﻌﺪه، ﻛﻮﻟﻮرﻛﺘﺎل و ﭘﺎﻧﻜﺮاس ﺗﺠﻮﻳﺰ درﻣﺎن Adjuvant را ﻣﻲ ﺗﻮان 8 ﻫﻔﺘﻪ ﭘﺲ از ﺟﺮاﺣﻲ ﺑﻪ ﺗﻌﻮﻳﻖ اﻧﺪاﺧﺖ.

  • ﺳﺮﻃﺎن ﻛﻮﻟﻮرﻛﺘﺎل

  • ﺑﻴﻤﺎران درﻳﺎﻓﺖ ﻛﻨﻨﺪه درﻣﺎن Adjuvant ﭘﺲ از ﺟﺮاﺣﻲ
  • ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ در ﺷﺮاﻳﻂ اﭘﻴﺪﻣﻲ COVID-19 ﺑﻪ ﻏﻴﺮ از ﺑﻴﻤﺎران ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ T 4 b ﻳﺎ N 2 ﻳﺎ ﺑﺎﻻﺗﺮ در ﺳﺎﻳﺮ ﺑﻴﻤﺎران ﻣﻲ ﺗﻮان ﻛﭙﺴﻴﺘﺎﺑﻴﻦ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان درﻣﺎن ﻣﻮﻧﻮﺗﺮاﭘﻲ Adjuvant ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻧﻤﻮد.

  • در ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺪت 3 ﻣﺎه درﻣﺎن Adjuvant را درﻳﺎﻓﺖ ﻛﺮده اﻧﺪ اداﻣﻪ درﻣﺎن Adjuvant را ﻣﻲﺗﻮان ﻗﻄﻊ ﻧﻤﻮد.

  • رادﻳﻮﺗﺮاﭘﻲ Adjuvant ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ 3 ﺗﺎ 6 ﻣﺎه ﭘﺲ از ﺟﺮاﺣﻲ ﻣﻮﻛﻮل ﺷﻮد.

  • ﺑﻴﻤﺎران ﺑﺎ ﺗﻮﻣﻮر ﻣﺘﺎﺳﺘﺎﺗﻴﻚ راﺟﻌﻪ

  • در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺳﺮﻃﺎن ﻛﻮﻟﻮرﻛﺘﺎل ﺧﺼﻮﺻﺎ ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﺑﻪ درﻣﺎن ﻫﺎى اوﻟﻴﻪ ﭘﺎﺳﺦ داده اﻧﺪ، ﺗﻌﻮﻳﻖ ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ در ﺷﺮاﻳﻂ اﭘﻴﺪﻣﻲ ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻧﺎﻣﻄﻠﻮﺑﻲ ﺑﺮ ﺳﻴﺮ درﻣﺎﻧﻲ ﺑﻴﻤﺎران ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻴﻤﺎرى ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ آﻧﻬﺎ در ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﺎﻳﺪار اﺳﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮ درﻣﺎن ﺑﻪ درﻣﺎن ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه ﺧﻮراﻛﻲ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد. ﺗﻌﻮﻳﻖ ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ درﻣﺎن ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ژﻧﻮﺗﺎﻳﭗ ﺗﻮﻣﻮر، ﺳﺎﻳﺰ اوﻟﻴﻪ و زﻣﺎن ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ آن اﻧﺠﺎم ﺷﻮد.

  • در ﺻﻮرت وﻗﻮع ﻣﺘﺎﺳﺘﺎز، ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺳﺮﻃﺎن ﻛﻮﻟﻮرﻛﺘﺎل ﺑﺎ ﻣﺘﺎﺳﺘﺎز ﺑﻪ رﻳﻪ ﻳﺎ ﮔﺮه ﻫﺎى ﻟﻨﻔﺎوى ﻣﻨﻄﻘﻪ اى ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮاى ﺗﻌﻮﻳﻖ ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ درﻣﺎن ﺑﻪ درﻣﺎن ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه ﻫﺴﺘﻨﺪ، زﻳﺮا در اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺗﻮﻣﻮر آﻫﺴﺘﻪ ﺗﺮ و ﺣﺠﻢ آن ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ اﺳﺖ. اﻣﺎ در ﺑﻴﻤﺎران ﺑﺎ ﻣﺘﺎﺳﺘﺎز ﻛﺒﺪى ﺧﺼﻮﺻﺎ آﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﻳﺰ ﺗﻮﻣﻮر ﺑﺰرﮔﺘﺮى دارﻧﺪ ﺗﻌﻮﻳﻖ ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻴﺴﺖ و ﺗﻐﻴﻴﺮ درﻣﺎن ﺑﻪ درﻣﺎن ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﺗﻮﺟﻪ و ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎى دﻗﻴﻖ ﺗﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ.

  • با ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﻫﺎى ژﻧﻮﺗﺎﻳﭙﻲ، ﺑﻴﻤﺎران ﺑﺎ RAS / BRAF wild -type ﺑﺮاى ﺗﻐﻴﻴﺮ درﻣﺎن ﺑﻪ ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮ ﻫﺴﺘﻨﺪ و اﻧﻮاع BRAF V600E mutant ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺳﺮﻋﺖ ﺑﺎﻻى رﺷﺪ ﺗﻮﻣﻮر، ﺑﺮاى اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ.

  • ﻛﭙﺴﻴﺘﺎﺑﻴﻦ درﻣﺎن ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ اﺳﺖ. ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺻﻮرت اﻣﻜﺎن ﺗﺠﻮﻳﺰ ﻛﭙﺴﻴﺘﺎﺑﻴﻦ در ﻛﻨﺎر ﺑﻮاﺳﻴﺰوﻣﺐ زﻣﺎن ﺗﺠﻮﻳﺰ درﻣﺎن ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ. در ﺑﻴﻤﺎران ﺑﺎ RAS / BRAF wild -type ﺳﺘﻮﻛﺴﻴﻤﺐ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان درﻣﺎن ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺪ ﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد.

  • در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺴﻦ، ﺑﻴﻤﺎران ﺑﺎ physical status ﺿﻌﻴﻒ و ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ در ﺣﺎل درﻳﺎﻓﺖ درﻣﺎن ﻫﺎى ﺧﻂ دوم و ﺳﻮم ﺳﺮﻃﺎن ﻛﻮﻟﻮرﻛﺘﺎل ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﺗﻮﻗﻒ ﺷﻴﻤﻲ درﻣﺎﻧﻲ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻮﻗﺘﻲ درﻣﺎن ﺑﻪ داروى regorafenib ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺪ ﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد.

  • در ﺑﻴﻤﺎراﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ آﻧﻬﺎ در ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﺎﻳﺪار ﻧﻴﺴﺖ، ﺳﺎﻳﺰ ﺗﻮﻣﻮر ﺑﺰرﮔﻲ دارﻧﺪ، ﻋﻼﺋﻢ ﺑﺎﻟﻴﻨﻲ ﺷﺪﻳﺪى دارﻧﺪ و داراى ژﻧﻮﺗﺎﻳﭗ BRAF V600E ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ درﻣﺎن ﻫﺎى ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﻗﻮى ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ ،ﻛﺎﻫﺶ ﻗﺪرت درﻣﺎن ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻧﻤﻲ ﺷﻮد. ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻦ ﮔﺮوه از ﺑﻴﻤﺎران آﻣﻮزش و ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺑﻴﻤﺎر ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﭘﻴﺸﮕﻴﺮى از وﻗﻮع ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 ﺑﺴﻴﺎر ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﻴﺖ اﺳﺖ. ﭘﺲ از ﭘﺎﻳﺪار ﺷﺪن ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ در اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران، ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺳﺮﻳﻊ ﺑﻪ درﻣﺎن ﻧﮕﻬﺪارﻧﺪه ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد.

ﻧﻜﺎت ﭘﻴﺶ ﮔﻴﺮى از ﺑﺮوز ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 در ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ

ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ اﺷﺎره ﺷﺪ ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﺪﺧﻴﻤﻲ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺗﻀﻌﻴﻒ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻳﻤﻨﻲ و از ﺳﻮى دﻳﮕﺮ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻣﻜﺮر ﺑﻪ ﻣﺮاﻛﺰ درﻣﺎﻧﻲ در ﺧﻄﺮ اﺑﺘﻼ ﺑﻪ ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 ﻫﺴﺘﻨﺪ. ﻟﺬا آﮔﺎﻫﻲ در زﻣﻴﻨﻪ ﻧﻜﺎت ﭘﻴﺸﮕﻴﺮاﻧﻪ در اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران اﻫﻤﻴﺖ وﻳﮋه دارد. ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻧﻜﺎت ﻣﺮاﻗﺒﺘﻲ و ﭘﻴﺸﮕﻴﺮاﻧﻪ از ﻋﻔﻮﻧﺖ COVID-19 ﻟﻴﺴﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ:

  • دﺳﺖﻫﺎ (ﻫﺮ ﺑﺎر ﺣﺪاﻗﻞ 20 ﺛﺎﻧﻴﻪ) را ﺑﺎ آب و ﺻﺎﺑﻮن ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎ ﭘﺎﻳﻪ اﻟﻜﻠﻲ (ﺑﺎ ﺣﺪاﻗﻞ 60% اﻟﻜﻞ) ﻣﺮﺗﺐ ﺷﺴﺖ و ﺷﻮ دﻫﻨﺪ.

  • از ﺗﻤﺎس دﺳﺖ ﻫﺎى آﻟﻮده ﺑﺎ ﭼﺸﻢ، دﻫﺎن و ﺑﻴﻨﻲ ﺧﻮددارى ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ. رﻋﺎﻳﺖ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﻳﻚ ﻣﺘﺮ از دﻳﮕﺮان ﺧﺼﻮﺻﺎ اﻓﺮادى ﻛﻪ داراى ﻋﻼﺋﻢ ﺗﻨﻔﺴﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ.
  • در ﺧﺎﻧﻪ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ.

  • در اﺗﺎق اﺳﺘﺮاﺣﺖ اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎران ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﻬﻮﻳﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻓﺮاﻫﻢ ﮔﺮدد.

  • از ﺗﻤﺎس ﺑﺎ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺑﭙﺮﻫﻴﺰﻧﺪ.

  • از ﻣﺼﺮف ﻏﺬاﻫﺎى ﺧﺎم ﺑﭙﺮﻫﻴﺰﻧﺪ.

  • از ﺣﻀﻮر در ﻣﻜﺎن ﻫﺎى ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﻣﺴﺎﻓﺮت ﻏﻴﺮ ﺿﺮورى ﺑﭙﺮﻫﻴﺰﻧﺪ.

  • دﻫﺎن و ﺑﻴﻨﻲ ﺧﻮد را ﺑﭙﻮﺷﺎﻧﻨﺪ.

  • ﻣﺎﻳﻌﺎت ﻛﺎﻓﻲ ﻣﺼﺮف ﻛﻨﻨﺪ.

  • از ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺸﻜﻮك ﺑﻪ ﻋﻔﻮﻧﺖ ﻫﺎى ﺗﻨﻔﺴﻲ دورى ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ.

  • ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮﺗﺐ ﺳﻄﻮح و ﻣﺤﻞ ﻫﺎى در ﺗﻤﺎس ﺑﺎ دﺳﺖ را ﺿﺪﻋﻔﻮﻧﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ.

ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن:

دﻛﺘﺮ ﻋﻠﻴﻪ ﻗﺪردان، ﻣﺘﺨﺼﺺ ﻓﺎرﻣﺎﻛﻮﺗﺮاﭘﻲ

دﻛﺘﺮ زﻫﺮا ﺟﻬﺎﻧﮕﺮد رﻓﺴﻨﺠﺎﻧﻲ، داﻧﺸﻴﺎر ﮔﺮوه داروﺳﺎزى ﺑﺎﻟﻴﻨﻲ

داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﻜﻲ ﺗﻬﺮان